Facebook'ta Paylas  

BAYRAM HARÇLIĞI SİGORTA PRİM MATRAHINA DAHİL Mİ?


                                           

 

Sevgili okurlarım; Yine bir bayramı daha milletçe, inşallah bayram güzelliğinde kutlayacağız. Birbirimize daha çok kenetlenip farklılıklarımızı bir tarafa koyup sevgimizi paylaşacağız. Bayram da işverenlerimizce çalışanlarına bayram harçlığı adı altında ödemeler yapıldığından bu güzel yardımın daha sonra işverenlerimizin başını ağrıtmaması için geçen ramazan bayramında yine bu köşeden yayınlanan "Bayram Harçlığı" başlıklı yazımı sizlerle tekrar paylaşmak istiyorum. Bayramınızı kutluyor aileniz ve sevdiklerinizle mutlu huzurlu bir ömür diliyorum.

Bayramlar, halk olarak bizi birbirimize kenetleyen günlerdir. Yürekler yumuşar, insanlar birbirlerine gülümser ve hatalar telafi edilip kırgınlıklar ve dargınlıklar sonlandırılır. Bayramlarda toplumsal yapı ve aile içerisindeki iletişimler bu şekilde olurken  toplumun bir parçası olan iş hayatında da iletişim aynı şekilde işler. Tüm işyerlerinde patronlar ile çalışanlar bayramlaşır. İyi dilekler karşılıklı olarak birbirlerine iletilir. Varsa kırgınlıkların, şahsileştirilmediği sadece işin tabiatından kaynaklandığı, işçisiyle patronuyla bir aile olunduğu vurgusu yapılır. Hatta çoğu patron işçisini ailelerinden ve akrabalarından ayırt etmediklerini göstermek ve hissettirmek için bayram günlerini de vesile ederek işçilerine "bayram harçlıkları" nevinden ödemelerde bulunurlar.

Çoğu işveren, bunun sadece harçlık olduğunu, arızi bir ödeme olduğunu ve bu ödemenin prim matrahına dahil olmadığını zannederek, yapılan ödemenin prim tahakkuklarını ve prim ödemelerini yapmayı akıllarına getirmezler. Ta ki defterleri SGK tarafından incelemeye alınıncaya kadar. İnceleme sonucunda yaptıkları hayır işlerine ve iyiliğe pişman olmasalar da bundan sonra yapacakları hayır işlerinde tereddüt yaşayabilirler.

KANUNLAR, TOPLUMSAL DEĞERLER ZARAR VERMEMELİ;

Bayramlar ve içerdiği anlam, bizim manevi değerlerimizdendir. Kanun yapıcılar işverenleri hep, hakkı gasp edici görerek düzenleme yapmamalıdır. Bayram harçlıklarının prime dahil edilmesi, işverenler tarafından prim matrahı kapsamı dışında bırakılan ücret ve benzeri ödemelerin bayram harçlığı şeklinde ödenerek SGK' nın prim kaybına yol açacağı düşüncesi ile yapılmaktadır.

Eğer böyle bir kaygı varsa yapılacak işlem, verilecek bayram harçlık miktarının tavanını belirlemek olmalıdır. İşverenlerin hem hayır  olsun diye hem de yardım olsun diye verdikleri bayram harçlıklarından prim alınması, bu yardımların yapılmasını engellemekte ve bayram harçlığı gibi toplumsal değerlerimizi yok etmektedir. Oysa devletlerin görevi toplumsal değerleri yok etmek değil onları yaşatmak için bireyleri teşvik etmek olmalıdır. Bayram harçlığına sadece bayram harçlığı olarak bakmamak gerekmektedir. İşverenler tarafından işçilerine bayram harçlığı şeklinde yapılan ödemeler, hem ortak kazancın paylaşımı hem de yardımlaşmanın en güzel örneklerinden biridir.

SİGORTA PRİM MATRAHINA DAHİL OLMAYAN ÖDEMELER;

Ayni yardımlar ve ölüm, doğum ve evlenme yardımları, görev yollukları, seyyar görev tazminatı, kıdem tazminatı, iş sonu tazminatı veya kıdem tazminatı mahiyetindeki toplu ödeme, keşif ücreti, ihbar ve kasa tazminat kapsamında  yapılan ödemelerin tamamı prim matrahına dahil değildir. Dikkat edilirse Kanun koyucu prime dahil edilmeyecek ödeme kalemlerini tek tek saymış ve sonuna vb kısaltmasını koymamıştır. Bu kalemlerde yapılan ödemeler her ay sürekli yapılsa bile prime dahil kazançlardan sayılmaz.

 

Bunun yanında,  Kurumca tutarları yıllar itibarıyla belirlenecek yemek, çocuk ve aile zamları, işverenler tarafından sigortalılar için özel sağlık sigortalarına ve bireysel emeklilik sistemine ödenen ve aylık toplamı asgari ücretin % 30'unu geçmeyen özel sağlık sigortası primi ve bireysel emeklilik katkı payları tutarları, prim matrahına dahil değildir. Bu kapsamdaki ödemelerin, kurumca belirlenen miktarlarından prim alınmazken, kurumun belirlediği miktarı aşan ödemelerden prim alınır.

Yukarıda  belirtilen istisnalar dışında her ne adla yapılırsa yapılsın tüm ödemeler ile ayni yardım yerine geçmek üzere yapılan nakdi ödemelerden prim alınır. SGK uygulama Kanunu dışındaki diğer Kanunlarda, yapılan ödemenin sigorta priminden muaf olduğu belirtilse bile SGK yapılan ödemeden prim alır.

DÜZELTME NASIL YAPILIR;

Eğer işveren bayram harçlığının sigorta prim matrahına dahil edileceğini bilmiyorsa ve bayramda işçilerine ödediği bayram harçlığı ödemelerini SGK' ya  bildirip prim ödememişse geriye doğru düzeltme işlemi yapmasında yarar bulunmaktadır. Çünkü düzeltme işlemi yapılmadan, SGK denetim elemanları tarafından "bayram harçlığı" adı altında yapılan bu ödemeler tespit edilirse geriye doğru prim tahakkukları yapılır, hem primler gecikme cezası ve gecikme zamlarıyla beraber tahsil edilir hem de ödemenin yapıldığı her ay için o dönemdeki asgari ücretin 2 katı tutarında idari para cezası verilir.

Yapılan yardımlaşma ve hayrın cezası bunla da sınırlı kalmaz. Birde işveren, tespit tarihinden itibaren bir yıl boyunca Beş puanlık indirimden yararlandırılmaz.

SORU;  

İyi Günler Mustafa Bey,
Bir Türk müteahhitlik firması ile 15-20 gün içinde Türkmenistan'a çalışmaya gidecek bir mühendis olarak isteğe bağlı genel sağlık sigortası ödemeye devam edecek miyim etmeyecek miyim? Bunun için ne yapmam gerekiyor?
Kaan Can Er

CEVAP:

 

Kaan Bey,
Türkmenistan bizim ikili sosyal güvenlik anlaşmamız olamayan ülkelerden. Bu itibarla Türkiye'den sizi çalışmak üzere Türkmenistan' a götüren Türk menşeli müteahhit firma olarak sizin iş kazası ve meslek hastalığı sigortanızı ve genel sağlık sigortanızı yapmak zorundadır. Firmanızla görüşün onlar sizin sigortanızı yapacaklardır.

Mustafa Keskin

Posta Gazetesi
 Sorularınız İçin: mustafakeskin2005@hotmail.com