Facebook'ta Paylas  

FAZLA MESAİ ÜCRETİ KİMLERE ÖDENİR


                                         

 

Ülkemizde haftalık normal çalışma süresi 45 saattir. Haftada 45 saat çalışan işçi bir gün tatil hak eder ve o günü dinlenerek geçirir. Ancak çalışmadığı ve dinlenerek geçirdiği o gün çalışılmış sürelerden sayılır ve ücreti işçiye verilir.

Bazen işveren işçisine fazla mesai yaptırma durumuyla karşı karşıya kalabilir. İşçinin fazla mesai yapmayı kabul etmesi halinde, işveren günde 3 saati geçmemek ve yılda 270 saati aşmamak üzere fazla mesai yaptırabilir.

Özetle işçinin fazla mesai hak edebilmesi için öncelikle fazla çalışma yapması gerekmektedir. Fazla çalışma da haftalık 45 saati aşan çalışmadır. İşçi ile yapılan iş sözleşmesinde var olsa bile işveren fazla çalışma yaptıracağı işçinin her yılın başında fazla çalışma yapacağıyla ilgili onayını alması gerekmektedir. Sosyal güvenlik boyutuyla ise ödenen fazla mesai ücretleri prim matrahına dahildir ve primlerinin ödenmesi gerekmektedir.

Sağlık kuralları bakımından günde 7.5 saatten fazla çalışılamayacak olan işlerde çalışanlar fazla çalışma yapamazlar. Maden ocakları, kablo döşemesi, kanalizasyon, tünel inşaatı gibi işlerin yer ve su altında yapılan kısımlarında çalışanlar da fazla çalışma yapamazlar.

Yaptıkları işlerin niteliğine bakılmaksızın bazı işçilere  fazla çalışma yaptırılamaz. Bunlar; 18 yaşını doldurmamış işçiler, İş sözleşmesi veya toplu iş sözleşmesi ile önceden veya sonradan fazla çalışmayı kabul etmiş olsalar bile sağlıklarının elvermediğinin işyeri hekiminin veya Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığınca yetkilendirilen hekimin, bunların bulunmadığı yerlerde herhangi bir hekimin raporu ile belgelenen işçiler, gebe, yeni doğum yapmış ve çocuk emziren işçiler, kısmi süreli iş sözleşmesi ile çalıştırılan işçiler hangi nitelikte işyerinde çalışıyor olurlarsa olsunlar fazla çalışma yapamazlar.

FAZLA MESAİNİN HESAPLAMASI;

Fazla mesai günde en fazla 3 saat yaptırılabileceği gibi yılda 270 saatten fazla yaptırılamaz. Yapılan her bir saatlik fazla mesai karşılığında işçiye saatlik ücretinin bir buçuk katı tutarında ücret ödemesi yapılır. Yapılan söz konusu ödeme SGK' ya bildirilir ve primleri ödenir. Yılda 270 saat fazla  çalışma yapan işçiye 405 saatlik ücreti kadar ödeme yapılacaktır.

Fazla çalışma  sürelerinin hesabında yarım saatten az olan süreler yarım saat, yarım saati aşan süreler ise bir saat sayılır.

SERBEST ZAMAN KULLANILMASI;

İşçi ister ve talepte bulunursa işveren fazla çalışma sürelerini serbest zaman olarak ta kullandırabilir. Kullanılacak serbest zamanın hesabı da aynen fazla mesai hesabındaki gibidir. Bu defa çalışılan her bir saat  fazla çalışma saatine bir buçuk saat serbest zaman kullandırılır. İşçi eğer yılda 270 saat fazla çalışma yapmışsa 405 saat serbest zaman kullanır.

İşçi hak ettiği serbest zamanı, 6 ay zarfında işverene önceden yazılı olarak bildirmesi koşuluyla ve işverenin, işin veya işyerinin gereklerine uygun olarak belirlediği tarihten itibaren iş günleri içerisinde aralıksız ve ücretinde bir kesinti olmadan kullanır. İşveren serbest zamanı altı ay içinde mutlaka kullandırmalıdır.

SORU;

Sayın Mustafa KESKİN Lütfen Bana Yardım Edin

Ben 2004 yılında Bağ-Kur dan emekli oldum ve emekli olduktan sonrada kahvehane işletmeye devam ettim. Destek pirimi ödeneceğim konusunda ne muhasebecim beni uyardı nede benim böyle bir şey hakkında bilgim olmadığından SGK 2012 yılı sonunda bana emekli olduğum 2004 yılından bu yana ödemem gereken yaklaşık 5.000TL+faizi ile birlikte 9.000TL civarında borç çıkardı ve emekli maaşımdan borcum taksitler halinde kesilmeye başlandı.

23.02.2013 tarihli Posta Gazetesinin Çukurova ekindeki yazınızda Emekli olup da esnaf olarak çalışanlardan aylık geliri asgari ücretten düşük olanların Sosyal Güvenlik Destek Pirimi ödeyeceğini belirtiyorsunuz. Benim kahve çalıştırmamdan dolayı elde ettiğim ve vergi Dairesine beyan ettiğim aylık gelirim asgari ücretten az. Bu yazınız üzerine Mersin’de SGK il müdürlüğüne giderek sizin yazınızdaki belirttiğiniz aylık geliri asgari ücretten az olan emeklilerden SGDP alınmayacağını  hatırlattığımda böyle bir şey yok dediler. Bende konuyu tam olarak bilmediğimden herhangi bir şey diyemedim. Sizin bu yazınızda bahsettiğiniz konu hangi yasanın neresinde yazıyor bana bu konuda yardımcı olur musunuz? Zaten üç kuruş aldığımız emekli maaşı ile geçinemezken ve kahvecilik yaparken birde 9.000TL borç çıkardılar. Yardımlarınız için şimdiden çok teşekkür ederim. Eyüp BOZ /Mersin

 

 

CEVAP:

 

Eyüp Bey;
Yazımda bir noktayı atlamışsınız. Aylık geliri asgari ücretten az olduğu için sigortalı olmayacaklar bahsinde geçenler, vergi mükellefi olmadan sadece esnaf ve sanatkarlar siciline kaydolup esnaflık yapanlardır. Siz kahvehane işlettiğiniz için vergi mükellefi olmanızdan dolayı gelirinize bakılmaksızın zorunlu olarak Bağ-Kur sigortalısı olmanız gerekmektedir. Dolayısı ile size çıkan SGDP borcundan kurtulmanız mümkün değildir. Sizin gibi bilmediğinden dolayı SGDP borcu çıkan sigortalılarımıza, SGK tarafından af çıkarıldı. İnşallah yararlanmışsınızdır. Borcu ödemenin dışında başka bir çözümde gözükmemektedir.

Mustafa Keskin

Posta Gazetesi
 Sorularınız İçin: mustafakeskin2005@hotmail.com