Facebook'ta Paylas  

EV YAPTIRANLAR DİKKAT!


                                        

 

Hepimizi en çok mutlu eden konuların başında bir ev sahibi olmak gelir. Hatta çoğumuz sosyal yaşantımızdan ve ailemizden kısarak bir ev alabilmek için birikintiler yaparız. Evin konforlu ve lüks olup olmadığını bile aramayız. Kafamızı sokacak kadar evimiz olsa yeter deriz. Küçük olsun ama bizim olsun diye çalışırız. Küçücük yuvamızda sıcaklığı ve huzuru buluruz. İstediğimiz evimize kavuştuğumuzda artık dünyalar bizimdir. Hayat bizim için daha kolay olacaktır diye düşünürüz. Aylık ödeme (kira)  kalemlerinden bir tanesi daha sona erecektir. O zamana kadar ödediğimiz kira paralarıyla bazı ihtiyaçlarını ötelediğimiz ailemizle ilgili planlar yaparız. Artık dünyadaki en büyük problemlerimizden birini halletmiş olmanın huzurunu yaşarız. Bu güzel duyguları ülkemizde her gün binlerce insanın yaşamak istediğinden başaranlarında yaşadığından eminim. Bu güzel duyguları yaşarken bazı kanuni yükümlülüklerimizi de unutmamak gerekmektedir. Hatta  kanuni yükümlülüklerimizi yerine getirmediğimiz de çok büyük problemler yaşayacağımızı  ve sevincimizin tabiri caiz ise kursağımızda kalacağını unutmamalıyız. Onun için size bu gün, ev yaptırmanız halinde nelere dikkat etmeniz gerektiği konusunda bilgiler vermeye çalışacağım.

Yaptırılan  ev büyük yada küçük olsun, tek göz yada malikane olsun hiç fark etmeden aynı mevzuat çerçevesinde yükümlülükler düzenlenmiştir.

YAYLA VE KÖYDE EV YAPTIRANLARDA PRİM ÖDEYECEK;

Uygulamadaki mevzuata göre bir vatandaş  köyde küçük bir ev yapsa dahi öncelikle SGK kapsamında inşaat işyerini tescil ettirip bir dosya açtırması ve çalıştırdığı işçilerini söz konusu dosya üzerinden sigortalı olarak bildirmesi gerekmektedir. İnşaatın bitimi halinde yapı kullanma izin belgesi almak için belediyeye müracaat ettiğinde belediye inşaat sahibinden SGK ya borcunun bulunmadığını da gösteren ve SGK ile ilişiğinin kalmadığına dair bir yazı getirmesini isteyecektir. Getirmemesi halinde de yapı kullanma izin belgesi vermeyecektir. Yapı kullanma izin belgesinin olmaması halinde ise  elektrik yada su aboneliği (mesken) yapılmayacaktır. İnşaat sahibi ilişiksizlik belgesi alabilmesi için yaptığı evin metre karesine ve inşaatının sınıfına göre hesaplanarak bulunacak primi ödemek zorunda kalacak ve hem idari para cezası hem de süresinde ödemediği primler için gecikme cezası ve gecikme faizi ödeme zorunluluğu ortaya çıkacaktır. Onun için nerede ev yaptırıyor olursanız olun mutlaka SGK' ya bir dosya açtırarak inşaatta çalıştırdığınız işçilerin sigortasını bildirin. Hem yasal yükümlülüklerinizi yerine getirmiş olur hem de işçinin sosyal güvenlik hakkını gasp etmemiş olursunuz. İnşaatı kendiniz ve aile fertlerinizle beraber yapmış olsanız dahi bu hükümler geçerlidir.

PRİM HESAPLAMASI;

Yapılan inşaatın sınıfı ve metre karesine göre değişse de SGK ya ödenmesi gereken primin hesaplanması, basit ve anlaşılabilirdir. Bunu inşaat sahipleri dahi hesaplayabilirler. Öncelikle inşaatın sınıfına göre belirlenecek Bayındırlık birim fiyatları ile metre karesi çarpılarak yaklaşık maliyeti bulunur. İnşaatın yaklaşık maliyetinin % 6.75' i  SGK' ya işçilik olarak bildirilmelidir. Bildirilen işçiliğin prim oranına denk gelen kısmı SGK' ya prim olarak ödenecektir. Eğer inşaat sahibi çalıştırdığı işçileri kuruma bildirir ve süresinde primlerini öderse beş puanlık indirimden yararlanacak ve ödemesi gereken primi yaklaşık %20 daha az ödeyecektir. Ancak SGK' ya dosya açtırıp çalıştırdığı işçileri SGK' ya bildirmez ve primlerini ödemez ise bu defa SGK tarafından yukarıda bahsettiğimiz şekilde hesaplanacak ve inşaat sahibinin ödemek zorunda kalacağı prim miktarı hem daha yüksek olacak hem de beş puanlık yani yaklaşık %20 indirimden yararlanamayacaktır. İnşaatta çalışan işçilerin sigortalı olarak bildirilmesi, inşatta bir iş kazası olması halinde inşaat sahibini kusursuz sorumluluktan kurtaracaktır. Aksi takdirde inşaatta bir kaza olması halinde sigortasız olarak çalıştırılan ve kaza geçiren sigortalının kazasının meydana gelmesinde işveren konumundaki inşaat sahibinin kusuru olsa da olmasa da sorumlu tutulacaktır.

ÖNERİ;

Madem ki devlet evin küçük olup olmadığını dikkate almıyor yada mademki evin köyde yada şehirde olup olmadığına bakmadan herkesten yapılan inşaatlarla ilgili olarak prim almaya karar vermiş. O halde inşaat sahiplerinin yapması gereken, inşaata başlamakla SGK' da dosya açtırmak ve çalıştırdığı işçileri çalıştırdıkları süreler kadar SGK' ya bildirmektir. Hal böyle olunca hem prim indiriminden yararlanacaklar ve % 20 daha az prim ödeyecekler hem de bir iş kazsı olması halinde kusursuz sorumluluktan kurtulacaklardır. Yeni belediyeler Kanunu ile artık  köyler mahalle statüsüne geçtiğinden önemli bir sorun olarak insanların karşısına çıkacak bu konuya şimdiden dikkat çekmenin ve bilgilendirme yapmanın önemli olduğunu düşünüyorum.

SORU:

Hocam merhaba,

05.06.1984 yılında 16 yaşındayken Endüstri Meslek Lisesi 2. Sınıftayken bir gübre fabrikasında 17 gün okul stajı yaptım. SGK’ dan yazılı olarak emeklilik tarihimi istediğimde 01.01.2016 yılında emekli olacağımı bildirdiler. Sigortalık başlangıç ve prim ödeme gün sayımın 05.06.1984 tarihinde başladığını, yatan 17 günlük primin malullük,yaşlılık ve ölüm sigorta adı altında yatırıldığını, çalışanlar gibi tüm primlerin yatmış olduğunu ifade ettiler. Bu otomatikman 18 yaşını doldurduğum 01.01.1986 tarihinde işe girmiş gibi sigorta başlangıcım olduğu anlamına geliyor. Eğer bu 17 günlük prim tam yatmamış olsaydı ekte göndermiş olduğum hizmet cetvelinde de görüldüğü üzere sigorta başlangıcım 20.12.1989 olacaktı. Daha uzun yıllar çalışmayı düşünüyorum.

Benim reşit olmadığım bir dönemde, vasimden imza alınmadan bu primi yatırarak benim erken emekli olmama sebep olan bu kurum hakkında veya çözüm olarak ne yapabilirim. Hakan ÇAKIR

CEVAP:

Hakan bey;
Aslında ülkemizde çoğu insan sizin yerinizde olmak isterdi. Hayatlarında böyle güzel bir yanlışlığın yapılmasını isterlerdi. Ancak anlıyorum ki sizin şu an çalıştığınız işyeri, emekliliği gelenleri çalıştırmıyor. Eğer işvereniniz sizi zorunlu olarak emekliliğe zorlamıyorsa sizin için olumsuz bir durum söz konusu değil. Emeklilik talebe bağlı bir işlemdir. Siz emeklilik şartlarınızı tamamladınız diye emekli olmak gibi bir durum söz konusu değildir. Ancak işvereniniz emeklilik şartlarını tamamlayan personellerini işten çıkarıyorsa ve siz aynı işyerinde çalışmaya devam etmek istiyorsanız o zaman sizin için olumsuz bir tablo var demektir. Aynı zamanda emekli olan kişi eğer çalışmaya devam etmek istiyorsa ve emekli maaşı kesilmeden çalışmak istiyorsa sosyal güvenlik destek primine tabi çalışmaya devam edebilir. 1984 yılındaki 17 günlük çalışmanızla ilgili idari ve adli olarak yapılabilecek bir şey yok. Çünkü hizmet tespit davalarında zamanaşımı süresi 5 yıldır ve bu süre geçmiş bulunmaktadır.

Mustafa Keskin

Posta Gazetesi
 Sorularınız İçin: mustafakeskin2005@hotmail.com