Facebook'ta Paylas  

EMEKLİ ÇALIŞAN KIDEM TAZMİNATI ALABİLİR Mİ?


 Hangi statüden (SSK,Bağ-Kur, Emekli Sandığı)  olursa olsun emekli iken bir işveren yanında hizmet akdine tabi  ( İşçi) olarak çalışmaya devam eden emekliler, SGK tarafından emekli maaşlarında kesinti yapılmadan çalışmaya devam etmektedirler. Bu şekilde çalışanların sosyal güvenlik destek primleri, işveren tarafından verilen ücretleri üzerinden, hem işveren hem de işçi payı olarak kesilmekte ve işveren tarafından SGK' ya yatırılmaktadır. Emekliler için Sosyal Güvenlik Kanunu uygulaması böyle iken, çalışmaya devam etmelerinden dolayı İş Kanunu boyutu ile uygulama emekliliği hak etmemiş  işçilerle kıdem tazminatı alma şartları hariç aynıdır. Yani daha emekli olmamış işçiler kıdem ve ihbar tazminatında hangi kurallara tabi ise emekli olup ta çalışmaya devam eden işçilerde tek istisna hariç aynı kurullara tabidir.

İşçiler, aslında kendi istekleriyle işten ayrılmaları halinde kıdem tazminatı alamazlar. Ancak kanunda bunun istisnaları vardır. İşçi  emeklilik dolayısıyla, askerlik dolayısıyla, kadın sigortalılar evlendikten sonraki bir yıl içinde işten ayrılmaları dolayısıyla ve İş Kanununun 24.maddesinde sayılan hallerden birinin mevcudiyeti halinde sigortalı kendi isteği ile işten ayrılmış olsa bile kıdem tazminatını almaya hak kazanır. Kendi isteği ile işten ayrılması halinde kıdem tazminatını hak etme nedenlerinden biride emekliliği hak ederek ve emekli müracaatında bulunarak işten ayrılmaktır. Ancak Kanun koyucu bu hakkı sigortalılar lehine biraz esneterek tekrar düzenledi ve emeklilik şartlarında prim günü ve sigortalılık şartlarını taşıyıp,  yaş şartını taşımayan sigortalılarında yaş dışındaki değer şartları taşıdıklarına dair yazıyı SGK' dan alarak işverene getirmeleri halinde kendi istekleriyle işten ayrılmış olsalar bile kıdem tazminatlarını alacaklarına dair düzenleme yaptı. Düzenlemede tam emeklilik şartları ve kısmi emeklilik şartları ayrımı yapılmadığından uygulama kısmi emeklilik şartlarından yaş şartı hariç diğer şartları yerine getirip, işyerinden kendi isteğiyle  ayrılanlara kıdem tazminatı alma hakkı da vermiş oldu. Şu an uygulamada olan bu düzenleme ile 15 yıl sigortalılık süresi ve 3600 prim günü olup ta emeklilik için yaş şartını doldurmayı bekleyenler işten kendi istekleriyle ayrılmış dahi olsalar kıdem tazminatı alabiliyorlar. Hatta sigortalı kıdem tazminatını alıp işten  ayrılsa, başka bir işverenin yanında tekrar çalışmaya başlasa ve orada da bir yıl çalıştıktan sonra yine işten kendi isteği ile ayrılsa, ikinci işyerinden de kıdem tazminatını almayı hak eder. Söz konusu şartları taşımak şartıyla işten ayrılan kişi, kıdem tazminatı hak ediyor olsa bile işten kendisi ayrıldığı için ihbar tazminatını hak edemez.

Bu söylediklerimiz emekli olmayan işçi için geçerli iken emekli olup ta çalışmaya devam eden işçilerinde aynı uygulamaya tabi olup olmadıkları ayriyeten değerlendirmeye muhtaç bir konudur. Bu konuda uygulama şu şekildedir; kendi isteği ile işten ayrılan işçi için getirilen yaş hariç emeklilikte istenilen diğer şartları yerine getirenlerin SGK' dan aldıkları kıdem tazminatı alabilir yazısı ile işverene müracaat etmeleri halinde kıdem tazminatı alınacağı düzenlemesi, emeklilik şartlarını esas aldığından, emekli olduktan sonra çalışmaya devam eden işçilerin aynı şartları ileri sürerek bir daha kıdem tazminatı almalarının önünü kesmiştir. Emekli işçilerin kıdem tazminatı alabilmeleri için iş akitlerinin işveren tarafından fesih edilmesi gerekmektedir. Emekli işçiler kendi istekleriyle yada emekliliklerini ileri sürerek işten ayrılmaları halinde kıdem tazminatı alamayacaklardır.

SORU;

Merhaba Mustafa bey ; 
 Sizlere iki ayrı yerde çalışma konusunda merak ettiğim bir hususu bildirmek istedim.  Şimdi çalıştığım şirkette aldığım maaş benim ödemelerime yetersiz kalıyor. Ve mesaim 15:30 da bitiyor. Bu vesile ile ikinci bir iş yerinde çalışmayı düşünüyorum. SSK  (4/A) lı olarak çalışıyorum. İkinci işe girmem, bana ve şuan çalışmış olduğum şirkete sorun yaratır mı?  Yani ikinci girmek istediğim iş yeri bana aynı şekilde sigorta yapsa ilk iş yerimin sigortasına sıkıntı çıkarır mı? Beni bu konuda net bir şekilde aydınlatırsanız çok sevinirim. Kenan Beyazkılınç

CEVAP:

Kenan bey;                                                                                                                       SGK mevzuatına göre aynı anda birden fazla işyerinde çalışmak mümkündür.
Aynı ay içinde çalıştığınız farklı işyerlerinden SGK' ya ayrı ayrı bildirim yapılır ve sizin kütüğünüze işlenir.
SGK' ya bildirilen prim günleriniz ve kazançlarınız emeklilik şartlarının hesabında şu şekilde değerlendirilir.
Mevzuata göre her ay, 30 gün üzerinden değerlendirilir ve ay içinde ki çalışmalarınızdan dolayı gününüz 30 günden fazla olsa bile prim gününüz 30 olarak kabul edilir. Otuz günün üstündeki günler emeklilik şartlarının hesabında değerlendirmeye alınmaz. Ancak kazançlar için durum aynı değildir. Her iki işveren tarafından yapılan kazanç bildiriminiz toplanır ve emekli maaş hesabınızda toplam miktar göz önünde bulundurulur.                                                  

Ancak birinci işvereninizle yaptığınız iş sözleşmesinde çalışamayacağınız yönünde bir madde varsa bu defa birinci işvereniniz bu maddeye dayanarak iş akdinizi fesih edebilir.

MUSTAFA KESKİN - 25.04.2016