Facebook'ta Paylas  

SİGORTASIZ ÇALIŞTIRILANLARIN İŞ KAZASI


SİGORTASIZ ÇALIŞTIRILANLARIN İŞ KAZASI;

Bir işveren tarafından hizmet akdine tabi olarak çalıştırılan sigortalının, (SSK 4/A) sigortalı sayılması için işveren tarafından sigortalı işe giriş bildirgesinin verilmesi şart değildir. Yani bir kişi işvereni tarafından sigortalı bildirilmese bile işyerinde hizmet akdine tabi olarak çalışmaya başlaması ile birlikte kendiliğinden sigortalı olur. Burada anlatılmak istenen sigortalının bir işte çalışmasıyla beraber, ister işvereni SGK' ya bildirimde bulunsun isterse bulunmasın SGK kapsamındaki haklardan diğer şartları da taşıması kaydıyla yararlanmaya hak kazanacağıdır.

Bunun en tipik örneği, bir işveren yanında sigortasız çalıştırılan işçinin, işe başladığı gün iş kazası geçirmesi halinde bile iş kazası dolayısıyla hem sağlık hizmetlerinden hem de diğer haklardan yararlanmasıdır. Örneğin geçirdiği iş kazası sonucu meslekte kazanma gücünün %10 undan fazlasını kaybetmişse, sigortalı bildirilip bildirilmediğine bakılmaksızın kendisine sürekli iş göremezlik geliri bağlanır. Hatta raporlu kaldığı günler için SGK işçiye rapor parası ödemesinde bile bulunmak zorundadır.

Sigortasız çalıştıran işçinin iş kazası geçirmesi halinde işverene, sigortalının SGK' ya bildirilmemesinden dolayı idari para cezası uygulanacağı gibi kazanın meydana gelmesinde işverenin kusuru olup olmadığına bakılmaksızın SGK tarafından yapılacak tüm masraflar için işverene rücu edilir. Örneğin oluşan kazada tüm kusur işçide olsa, işverenin hiç kusuru olmasa bile SGK tarafından işçiye yaşamı boyunca bağlanacak sürekli iş göremezlik gelirinin, malullük aylığının yada hak sahiplerine bağlanacak ölüm geliri yada ölüm aylığının bu günkü değeri hesaplanarak işverenden tahsil edilir. İşveren sigortasız işçi çalıştırması dolayısıyla yaşanan iş kazasında, hiç kusuru olmasa bile %100 kusurlu sayılarak işlem yapılacaktır. Oysa işveren  çalışanını, sigortalı olarak kuruma bildirmiş olsaydı, varsa sadece kusuru oranında sorumlu tutulacaktı.

SİGORTALI ÇALIŞTIRILANLARIN İŞ KAZASI;

İşveren tarafından sigortasız işçi çalıştırılması halinde SGK tarafından verilecek idari para cezalarının yanında daha büyük mağduriyetlere yol açacak böyle bir sorumluluğunda işverenler tarafından bilinmesinde fayda olacağını düşünerek karşılaştırmalı bir yazıyı sizinle paylaşmakta fayda olacağını düşündüm. Sigortasız işçi çalıştıran işverenler, sigortasız işçi çalıştırıldığının tespiti halinde idari para cezası ile karşı karşıya kaldıkları gibi sigortasız işçi çalıştırıldığının tespit edildiği işyeri kapsamında bir yıl boyunca 5 puanlık indirimden yararlanamazlar. Bununla da kalmaz işyerinde sigortasız çalıştırılan işçinin bir kaza geçirmesi halinde, birde yukarıda bahsi geçen masrafların SGK tarafından  rücu edilmesi ile karşı karşıya kalabilir. Sigortasız çalıştırılan işçinin, geçirdiği iş kazası sonucu ölmesi yada malul kalması halinde sigortalının yaşı, evli olup olmadığı ve çocuk sayıları da göz önünde bulundurularak, bugün çoğu işverenin kaldırmakta zorlanacağı miktarlarda borçlar çıkarılmaktadır. Bu miktar bazen üç yüz bini bazen beş yüz bini aşmaktadır.

Ancak işveren, kaza geçiren işçiyi sigortalı olarak SGK' ya bildirmişse ve iş güvenliği ile ilgili tedbirleri almış olmasına rağmen yine de kaza kaçınılmaz olmuşsa bu defa da, yapılan iş kazası soruşturması sonucunda belki de işverene hiç borç çıkarılmayacaktır. Sigortalıya ve hak sahiplerine yapılacak sağlık hizmetlerinin ve diğer gelir yada aylık ödemelerinin tamamını, işverenin yerine SGK karşılamak durumunda kalacaktır. Bu itibarla işverenlere tavsiyem ay içinde bazı günler çalıştırmamış olsalar bile işyerinde çalıştırdıkları işçilerin sigorta bildirimlerini yaparak çalıştırmalarıdır.

SORU;

Merhaba Mustafa Bey;

Özel bir şirkette tam zamanlı olarak makine mühendisliği yapmaktayım. İş güvenliği uzmanlığı sertifikası almaya hak kazandım. Tam zamanlı çalıştığım şirket dışındaki işletmelerde şirketimin bilgisi ve izni ile iş güvenliği uzmanlığı sözleşmesi imzalamamda ve hizmet vermemde kanunlar açısından herhangi bir sakınca olup olmadığıyla ilgili bilgi verebilir misiniz? Mehmet ACAR

 

CEVAP:

 Mehmet Bey;

Eğer makine mühendisi olarak çalıştığınız şirketin aynı zamanda tam zamanlı iş güvenliği uzmanlığını da yapıyorsanız başka firmaların iş güvenliği uzmanlığını yapamazsınız ancak şirketinizde sadece makine mühendisi olarak çalışıyorsanız iş güvenliği uzmanlığı yapmıyorsanız başka firmaların iş güvenliği uzmanlığını yapmanızda bir sakınca bulunmamaktadır. Firmalara bağlı olarak iş güvenliği hizmeti vermeniz halinde yani hizmet akdine tabi çalışmanız halinde firma sizin sigortanızı yapmak zorundadır. Siz bağımsız olarak büro açarak işveren konumunda iş güvenliği hizmeti vermeniz halinde ise Bağ-Kur (4/B) primi yatırmanıza gerek bulunmamaktadır.

Mustafa Keskin
Posta Gazetesi
Sorularınız İçin: mustafakeskin2005@hotmail.com